0

Je ziet ergens iets moois op internet en wil dat graag in je blog of vlog gebruiken. Maar ja, zomaar werk van een ander gebruiken mag niet. Wat doe je dan?

Je kunt natuurlijk gewoon om toestemming vragen. Een DM’etje is zo gestuurd. Je kunt er ook voor kiezen om een afbeelding te embedden in een blogpost. Maar dat is geen oplossing als je het in een video wil gebruiken. Als je een tekst of afbeelding nodig hebt voor je blog of vlog, ondersteunt het je verhaal en kan je blog of vlog eigenlijk niet zonder? Dan heb ik de oplossing voor je!

Citaat
Je kunt een deel van een tekst of een afbeelding soms als citaat gebruiken. Je hebt in dat geval geen toestemming nodig voor het gebruik en je hoeft er ook geen vergoeding voor te betalen. Je moet wel voldoen aan de volgende vijf criteria:

1. Het werk moet al rechtmatig openbaar zijn gemaakt. Je mag dus niet citeren uit het dagboek van je zusje dat zij zorgvuldig onder haar matras heeft verstopt.

2. Het citaat moet een gerechtvaardigd doel hebben. Bijvoorbeeld voor een aankondiging of beoordeling. Bij een recensie of review van een film mag je dus wel de filmposter of een kort stukje van een scene laten zien. 

3. Het citaat moet redelijk zijn. Dat wil zeggen dat de omvang ervan, zoals de hoeveelheid tekst die je overneemt, in verhouding moet staan met het doel. Versiering mag niet, te veel overnemen mag ook niet.

4. De persoonlijkheidsrechten moet in acht genomen worden. Zo mag het werk niet zomaar bewerkt of aangepast worden.

5. Voor zover redelijkerwijs mogelijk moet de bron, waaronder de naam van de maker, duidelijk worden vermeld. Naamsvermelding is dus eigenlijke een must, want zeker in een blog of vlog is naamsvermelding redelijkerwijs mogelijk.

Naamsvermelding is niet genoeg
Een groot misverstand is dat naamsvermelding al genoeg is om bijvoorbeeld een afbeelding gratis te mogen gebruiken. Dat is helaas niet het geval. Veel bloggers en vloggers gebruiken afbeeldingen of korte stukjes video of audio namelijk vooral te versiering. Een blog of vlog is misschien minder leuk zonder zo’n afbeelding, maar dat doet er niet toe. Je mag het alleen gebruiken als het redelijk is voor het doel. Bijvoorbeeld dei aankondiging of beoordeling. Het doel ‘daar wordt mijn blog leuker van’, is geen gerechtvaardigd doel.

Wanneer kun je een citaat inzetten
Een citaat kun je goed inzetten bij reviews of recensies. Heb je bijvoorbeeld een product niet in huis, maar wil je er wel wat over vertellen, dan mag je best een of twee afbeeldingen gebruiken om duidelijk te maken over welk product je het nu eigenlijk hebt.

Wil je met een blog of vlog reageren op wat iemand anders gezegd heeft, dan mag je die paar zinnen tussen aanhalingstekens overnemen of bijvoorbeeld voorlezen in je vlog. Als je dat niet doet, zal niemand begrijpen waar je het over hebt. Het is dus gerechtvaardigd om het over te nemen.

Wil je een film, serie of boek recenseren, dan mag je daar de poster of boekomslag gerust van overnemen om te laten zien over welk boek het gaat. Heb je een favoriete scene waar je wat over wil vertellen of ben je verliefd geworden op een bepaalde zin uit het boek, dan mag je dat overnemen in je blog of vlog.

Doel van de regel
Wat vind jij ervan als iemand jouw tekst overneemt, zonder dat jij het weet? Of je naam er nu wel of niet bij staat? Of wat als de afbeeldingen, waar jij zoveel tijd en moeite in hebt gestoken, gebruikt wordt om een blogpost wat op te leuken? Precies, meestal vind je dat helemaal niet zo tof. Zelfs niet als je naam er wel bij genoemd wordt. Gewoon omdat jij er zoveel werk in hebt zitten en een ander daar nu van profiteert. Tegen het overnemen van een klein deel kun je dus niets doen, als aan alle criteria wordt voldaan. Dan is het een citaat. Het idee is dat jij daar dan eigenlijk ook geen last van hebt. Maar neemt iemand veel over, waardoor bijvoorbeeld jouw blog of vlog niet meer goed bekeken wordt, dan is het geen citaat meer. 

Reageer op dit artikel
Charlotte Meindersma

Door Charlotte Meindersma op

Lees meer artikelen van Charlotte

Read next…

Reacties